Ալվարդ Ալագուլյան. Թադևոսի աղջիկը, որ ծանր պահին ոչ մեկին չի թողնում

12 ՕԳՈՍՏՈՍԻ, 2026, YEREVAN ONLINE Mag.

Քսան տարեկան էր։ Մեքենայի մեջ միշտ մարտկոցը գործի գցելու լարեր էր պահում։

Կալիֆոռնիայի ֆրիվեյի եզրին մի մեքենա էր կանգնել։ Վարորդը օգնության կարիք ուներ։ Ալվարդը կանգնեց, հանեց լարերը և օգնեց մեքենան գործարկել։

Ամերիկա էր եկել մեկ տարի առաջ՝ տասնինը տարեկանում։

Լարերը մեքենայում հենց նման պահերի համար էին։ Ճանապարհին մնացած մարդու կողքով անցնել չէր կարող։ Այդ սովորությունը նա Ամերիկայում չէր ձեռք բերել։

Հորից էր։

Չարենցավանում հորը ճանաչում էին որպես կոշկակար Թադևոս։ Սիրված վարպետ էր։ Երբ ուսուցիչներն իմանում էին, որ Ալվարդը նրա աղջիկն է, ավելի ջերմ էին մոտենում։

Թադևոսն ու Թամարը վեց երեխա ունեին։ Հայրը նրանց ասում էր՝ բարի եղեք, մարդուն հասեք, ձեռք բռնեք։ Երեխաները հետո նույնը տեսնում էին ճանապարհին։

Քաղաքից քաղաք գնալիս, եթե մեքենա էր կանգնած, հայրը կանգնում էր։ Ուշ ժամին էլ։ Մութ ճանապարհին էլ։ Իր հետ կինն ու երեխաներն էին, բայց նա դուրս էր գալիս մեքենայից, մոտենում անծանոթին, իր բենզինից բաժին տալիս, որ մարդը ճանապարհին չմնար։

Այդ տեսարանը մնացել է Ալվարդի մեջ։

Ալվարդը ծնվել է Կիրովականում՝ այժմյան Վանաձորում։ Այդ քաղաքից քիչ բան է հիշում։ Մեկ տեսարան։

Փոքր էր և հաճախ փախչում էր մանկապարտեզից։ Սպասում էր, մինչև մայրը տուն մտներ, հետո մոտենում էր դռանն ու շատ կամաց թակում։ Այնքան կամաց, որ ներսում հազիվ լսեին։

Հինգ-վեց տարեկանում ընտանիքը տեղափոխվեց Չարենցավան։ Այստեղից հիշողությունները շատանում են։ Դպրոցը։ Բակը։ Ընկերուհիներն ու ընկերները։ Հարևանները։

«Շատ գեղեցիկ մանկություն եմ ունեցել»,— ասում է նա։

1990 թվականին նա հեռացավ Հայաստանից։ Դժվարությամբ համաձայնվեց մեկնել։ Այստեղ էին ընկերները, հարևանները, բարեկամները։ Դպրոցական տարիները դեռ շատ մոտ էին։

Հայաստանի մասին նա ասում է.

«Նա մերն է, մեր հողն է, մեր երկիրն է»։

Երեսունվեց տարի անց էլ տանը պահպանվել են հայկական ուտեստները, լեզուն, երգերը, սովորությունները։ Երբ մեկնում է Հայաստան, ասում է՝ տուն ենք գնում։

Ամերիկայում բարեկամներ ունեին։ Առաջին աշխատանքը գտավ հորեղբոր դստեր մոտ։ Նա հայտնի դիզայներ էր, հագուստ էր կարում ճանաչված մարդկանց համար։ Ալվարդը ուլունքագործություն էր անում։

Աշխատավայրում շատ էին պարսիկ հաճախորդներն ու պարսկահայ աշխատողները։ Բառ էր լսում, հարցնում էր իմաստը, հիշում։ Ամերիկայում առաջինը պարսկերեն սովորեց։

Ալվարդը երբեք երկրորդ անուն չի սիրել։ Երեք որդիներին էլ երկրորդ անուն չի տվել։

Իր փաստաթղթերում երկրորդ անուն կա։

Քաղաքացիության քննության օրը շատ էր հուզվել։ Վախենում էր, որ հանկարծ չի անցնի։ Հարցազրուցավարը հարցրեց՝ ուզո՞ւմ է անունը կամ ազգանունը փոխել։ Նախապես ոչինչ չէր որոշել։

«Թինա» անունը, իր խոսքով, անկախ իրենից դուրս եկավ շուրթերից։

Գրանցեցին։

Հետո հասկացավ, որ այդ անունը Ամերիկայում հեշտ է հնչում։ Մարդիկ արագ են արտասանում։ «Ալվարդը» շատերի համար դժվար էր։

Այդպես փաստաթղթերում մնաց Ալվարդ Թինա Ալագուլյան։

Առաջին տարիներն ԱՄՆ-ում

Վաճառքով զբաղվելը նրա համար նոր բան չէր։ Չարենցավանի բակում, երբ երեխաները խանութ էին խաղում, Ալվարդը խանութպանն էր։ Քարերը վաճառում էր շաքարի փոխարեն։ Ավազն ու հողը՝ շաքարավազի։

Մյուս երեխաները գալիս էին գնումների։

1993 թվականին Ալվարդն ամուսնացավ։ 1994-ին աշխատանքի ընդունվեց ամերիկյան խոշոր դեղատների ցանցում։ Այն ժամանակ անունը Thrifty էր, հետո դարձավ Rite Aid։

Այնտեղ աշխատեց մոտ քսանութ տարի։ Վերջին տասից տասներեք տարիներին սուպերվայզոր էր։ Այդ տարիներին ծնվեցին և մեծացան երեք որդիները։ Նա երեխաներից հետո վերադարձավ աշխատանքի։

Կողքից սկսեց Avon-ի կոսմետիկա վաճառել, որովհետև սիրում էր հաճախորդների հետ շփվել։ Նոր ծանոթություններ էր ձեռք բերում, նոր ընկերներ։ Վաճառքն իրեն հաճույք էր տալիս։

Մի քանի հոգի նկատեցին, որ վաճառքի մեջ հաջողում է։ Հարցրին՝ ինչո՞ւ այդքան ուժ ծախսել փոքր իրերի վրա, երբ կարելի է ավելի մեծ բան վաճառել։

Ալվարդը սկզբում չհասկացավ, թե «մեծ բանը» որն է։

Ասացին՝ տուն։

Ընտանիքն իր առաջին տունը գնել էր 1995 թվականին։ Բայց տուն վաճառելու գործը նրա մտքով չէր անցել։ Գնաց քոլեջ, վերցրեց անհրաժեշտ դասերը, ստացավ լիցենզիա։

Դեղատնից չհեռացավ։ Երկու աշխատանքն էլ պահեց։ Ժամերն այնպես էր դասավորում, որ մեկը մյուսին չխանգարի։

Առաջին հաճախորդին գտավ որդու դպրոցի բակում։

Երեխաները նախակրթարան էին գնում։ Ծնողները դրսում սպասում էին, մինչև դասերն ավարտվեին։ Ալվարդը շփվում էր նրանց հետ և ասում, որ անշարժ գույքի գործակալ է։ Եթե երբևէ ուզենան տուն գնել, կարող են դիմել իրեն։

Ծնողներից մեկը դիմեց։

Առաջին գործարքը հեշտ չէր։ Ալվարդն այդ մասին երկար չի պատմում։ Հիշում է ուրախությունը։ Կարճ ժամանակում կարողացավ տուն վաճառել։

Սկզբում տարեկան երեք-չորս գործարք էր անում։ Անշարժ գույքով զբաղվում էր կես դրույքով, քանի որ Rite Aid-ի աշխատանքը մնում էր հիմնականը։

Քսանութ տարի անց դուրս եկավ դեղատների ցանցից։ Վերջին հինգ տարիներին ամբողջ ժամանակը տվեց անշարժ գույքին։

Հաջողությունների մասին երկու կարճ բան է ասում՝ բավականին տներ է վաճառել և մրցանակներ ստացել։ Հետո թվարկում է հաճախորդներին՝ հայ, պարսիկ, կորեացի, ամերիկացի, ռուս։ Նրանց մեջ կային բարեկամներ, հին ընկերներ, ծանոթներ, հետո նաև նոր մարդիկ։

Ալվարդն ԱՄՆ անշարժ գույքի շուկայում

Ալվարդը նրանց մասին խոսելիս մի բառ է օգտագործում՝ «ձուլվել»։ Ասում է, որ կարողանում է տարբեր բնավորության մարդկանց հետ լեզու գտնել, հասկանալ նրանց ասածը։

«Բոլորին սիրում եմ»,— ասում է հաճախորդների մասին։

Մարդիկ օգտվել են նրա բարությունից։ Հաճախորդներ են եղել։ Ընկերներ։ Բարեկամներ։

Նա անուններ չի տալիս։ Ասում է, որ փորձել է չնեղանալ և բաց թողնել։

Իր ներսում մի նախադասություն է ասում.

«Աստված իրենց հետ»։

Այդքանը։

Նեղացել է, բայց չի չարացել։ Մարդիկ, ասում է, իրեն կհիշեն բարությամբ, չնեղացնելով, հասնելով ու սիրելով։

«Նեգատիվից աշխատում եմ հեռու մնալ»,— ասում է նա։ Իր խոսքով՝ դրական լինելն օգնել է շփվել տարբեր բնավորության մարդկանց հետ։

Իր մասին խոսելիս մեկ բառ թողնում է անգլերեն՝ loyal։

Հետո բացատրում է հայերեն՝ նվիրված։

«Եթե ես իրոք նվիրվում եմ, ես իսկապես նվիրվում եմ։ Կեղծավորություն իմ մեջ չկա»։

Ալվարդի ամուսինը ջրմուղագործ է։ Նրա օգնության մասին Ալվարդը խոսում է ուղիղ։

Երբ երեք երեխաներից հետո վերադարձել է աշխատանքի, ամուսինը եղել է կողքին։ Օգնել է երեխաների հարցում, տան գործերում, երկու աշխատանքները համատեղելու տարիներին։

«Առանց իր օգնության ես չէի հասնի այստեղ, որտեղ հասել եմ»։

Ալվարդի ընտանիքը

Երեք որդիներին Ալվարդը մեծացրել է ազատ։ Այդ բառը բացատրում է պարզ օրինակներով։ Տղաները փոքրուց սովորել են հագնվել, լողանալ, իրենց սենյակը կարգի բերել, խոհանոցում գործ անել։

Նա չի ցանկացել ամեն ինչ նրանց փոխարեն անել։

Հիմա ուրախ է, որ որդիները որտեղ էլ լինեն, կկարողանան հոգալ իրենց կարիքները։ Իրենց կյանքը վարել։ Դժվարության պահին չսպասել, որ մայրը գա։

Որդիների հետ ընկերական է մնացել։

«Ես իրենց հասկացել եմ, հասկանում եմ և կհասկանամ»։

Նա համոզված է, որ որդիներն ու իրեն ճանաչած մարդիկ հիշելու են իր մարդ տեսակը՝ բարի, հասնող, սիրող, նվիրված։

Այդ թվարկման մեջ վաճառված տների թիվը չկա։

Նրա պատմության ամենակարճ տեսարանը մայրուղու վրա մարդուն օգնելն է։

Քսան տարեկան աղջիկը տեսնում է կանգնած մեքենան։ Կանգնում է։ Հանում է լարերը։

Մեքենան գործի է ընկնում։

Լարերը մնում են Ալվարդի մեքենայում։

Հաջորդ անգամվա համար։

ԱՇՈՏ ՊՈՂՈՍՅԱՆ