Ով է Շաքիում ադրբեջանցի զինծառայողի կրակոցից վիրավորված Անի Ավետիսյանը և ինչ է հայտնի նրա երեք երեխաների մասին

Երեխաները կոտրված պատուհան էին նկատել և զանգել մորը։ Ծնողները տուն էին եկել ու ներսում զինված մարդ տեսել։ Այսպես է պատմել Անի Ավետիսյանի ավագ որդին։ Գիշերը նրա եղբորը վիրահատում էին Սիսիանում։ Երեխաներին դեռ թույլ չէին տալիս տուն վերադառնալ։

2 ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, 2026, ԱՐՏԱԿ ԱԲՐԱՀԱՄՅԱՆ, YEREVAN ONLINE Mag.-ի ԹՂԹԱԿԻՑ 

Շաքիից զանգահարողը հայտնել էր՝ իրենց տուն մարդ է մտել ու կրակել մայրիկի ոտքին։ 2026 թվականի հոկտեմբերի 1-ն էր։ Գլխավոր դատախազության տվյալներով՝ Ներքին գործերի նախարարությունն ահազանգն ստացել էր ժամը 14։17-ին և փոխանցել ոստիկանության Սիսիանի բաժին։ Վիրավոր կինը Անի Ավետիսյանն էր՝ երեք երեխաների մայր։

Սիսիանի բժշկական կենտրոնի տնօրեն Անիկ Գրիգորյանի խոսքով՝ Անին 38 տարեկան էր։ Դատախազությունը հրապարակել էր նրա ծննդյան տարեթիվը՝ 1987։ Կնոջը հիվանդանոց էին բերել ազդրի ստորին հատվածի հրազենային վնասվածքով։ Գնդակը դուրս էր եկել մարմնից։ Անին գիտակից էր, պատասխանում էր բժիշկների հարցերին։ Այդ պահին նրա կյանքին վտանգ չէր սպառնում։

Արարատի մարզից տեղափոխվելուց հետո ընտանիքը տարբեր բնակավայրերում էր ապրել։ Ամենաերկարը մնացել էր Շաքիում։ Գյուղի վարչական ղեկավար Ռուբեն Մանուչարյանը պատմել էր՝ երեխաներից մեկը քոլեջում է սովորում, երկուսը՝ գյուղի դպրոցում։ Թե որ թվականին էին տեղափոխվել և ինչ աշխատանք էին անում ծնողները, դեպքի մասին հրապարակված տեղեկություններից չէր պարզվում։

Երեկոյան տան ներսում կատարվածը պատմել էր Անիի ավագ որդին՝ 17-ամյա Սարիբեկը։ Նրա խոսքով՝ եղբայրն ու քույրը կոտրված պատուհան էին նկատել և զանգել մորը։ Ծնողները եկել էին տուն։ Ներսում զինված ադրբեջանցի զինծառայող էր։ Սարիբեկը պատմել էր, որ մայրը պաշտպանվելու համար դանակ էր վերցրել։ Տղամարդը հարվածել էր նրան, հետո կրակել ու փորձել փախչել։ Քննությունը դեռ պարզում էր տան ներսում կատարվածի մանրամասները։

Սարիբեկի պատմելով՝ 15-ամյա եղբայրը՝ Քաջիկը, ձեռքով հարվածել էր զինծառայողի գլխին և վնասել ձեռքը։ Երեկոյան հաղորդումներում նշվում էր մատների կոտրվածք։ Դատախազության ավելի ուշ հրապարակած տվյալներում ախտորոշումն այլ էր՝ աջ դաստակի կոտրվածք։ Քաջիկին հիվանդանոց տեղափոխելուց հետո հաղորդվեց, որ նրա ձեռքը պետք է վիրահատել։

Սկզբում որոշ հրապարակումներ Քաջիկին ներկայացրել էին որպես Անիի եղբայր։ Հետագա հաղորդումներով ճշտվեց՝ նա նրա որդին է։ Սարիբեկը պատմում էր իր մոր ու կրտսեր եղբոր հետ կատարվածը։ Երեխաների հրազենային վիրավորման մասին դատախազության հրապարակած տվյալներում նշում չկար։

Բուժօգնության դիմած երկու երեխաների ծննդյան տարեթվերը պաշտոնական հաղորդագրության մեջ նշված էին՝ 2011 և 2014։ Կրտսերի մոտ արձանագրվել էր փափուկ հյուսվածքների սալջարդ, ավագի մոտ՝ աջ դաստակի կոտրվածք։ Սիսիանի բժշկական կենտրոնը նրանց վնասվածքների մասին նույն օրը հայտնել էր իրավապահներին։ Թե ինչպես էին առաջացել այդ վնասվածքները, քննությունը դեռ պիտի պարզեր։

Ռուբեն Մանուչարյանը տան հարևանությամբ ապրողներին հորդորում էր ներսում մնալ։ Ոմանց անձամբ էր հանդիպում, մյուսներին զանգում էր։ Խնդրում էր արտառոց բան նկատելուն պես տեղեկացնել։ Զինված մարդը դեռ գյուղում էր։ Իրավապահները սահմանափակել էին տեղաշարժը մոտակա հատվածում։ Տունը, Մանուչարյանի նկարագրությամբ, Շաքիի հյուսիսում էր՝ գյուղով անցնող ճանապարհից մի քանի հարյուր մետր հեռու։

Գյուղի ղեկավարի խոսքով՝ զինծառայողը քաղաքացիական հագուստով էր, ինքնաձիգ ուներ։ Նա նույնպես վիրավորված էր։ Մանուչարյանը պատմել էր իր տեսած արյան հետքերի և ձերբակալվածի հետ ունեցած կարճ խոսակցության մասին։

Զինծառայողի անունը Նասիմի Մուսաև էր։ Քննիչների նախնական նկարագրությամբ՝ հայտնաբերվելուց հետո նա կրակոցներ էր արձակել ու փախել։ Նրան գտել էին նույն փողոցի մեկ այլ հասցեում։ Ձերբակալության ժամը նշված էր՝ 15։30։ Օրվա հաղորդումներում դեռ տարբեր տեղեկություններ էին շրջանառվում՝ ընտանիքից ով էր վնասվել, ինչ վնասվածք ուներ, ում էին հիվանդանոց տեղափոխում։

Մուսաևին Հայաստանում որոնում էին մինչև Շաքիի դեպքը։ Ազգային անվտանգության ծառայությունը հայտնել էր, որ սեպտեմբերի 29-ին ադրբեջանական կողմը տեղեկացրել էր զորամասը լքած զինծառայողի մասին։ Հնարավոր էր համարվել, որ նա հատել է Հայաստանի սահմանը։ Ծառայության հաղորդագրության համաձայն՝ դրանից հետո երկու երկրների իրավասու մարմինները որոնողական աշխատանքներ էին կատարել։ Հոկտեմբերի 1-ին նրա գտնվելու վայրը պարզվել էր Շաքիի տնից հնչած կրակոցներից հետո։

Ադրբեջանի գլխավոր դատախազությունը զորամասը լքելու օր էր նշել սեպտեմբերի 26-ը։ Զորամասը Լաչինի շրջանում էր։ Սեպտեմբերի 29-ը հայկական կողմին տեղեկացնելու օրն էր։ Առաջին պաշտոնական հաղորդագրություններից չէր պարզվում, թե Մուսաևը երբ էր հատել սահմանը, ինչ ճանապարհով էր հասել Շաքի և որքան ժամանակ էր մնացել այդ տանը։

Սիսիանի բժշկական կենտրոնի տնօրենն առաջին տեղեկությունները հայտնելիս ասել էր, որ Անին հետազոտվում է և դեռ չի վիրահատվել։ Հոկտեմբերի 1-ի երեկոյան նրան տեղափոխեցին Երևան։ Առողջապահության նախարարի մամուլի խոսնակ Մարիամ Ծատրյանը հաստատեց՝ բուժումը շարունակվելու է մայրաքաղաքում։ Կնոջ վիճակը գնահատվում էր կայուն, կյանքին վտանգ չէր սպառնում։

Քննիչները դեպքի վայրում փորձանմուշներ էին վերցրել։ Նշանակվել էր դատաբժշկական փորձաքննություն։ Վարույթը նախաձեռնվել էր զենքի գործադրմամբ առողջությանը ծանր վնաս պատճառելու, հրազենի ապօրինի շրջանառության և բնակարան ապօրինի մուտք գործելու հատկանիշներով։ Ընտանիքի տունը զննում էին։ Անին արդեն տեղափոխվել էր Երևան, որդու ձեռքի բուժումը շարունակվում էր Սիսիանում։

Հոկտեմբերի 2-ի առաջին րոպեներին «Հինգերորդ ալիքի» թղթակիցը Սիսիանից հաղորդեց՝ Քաջիկին վիրահատում են։ Սարիբեկն ու նրանց 12-ամյա քույրը սպասում էին վիրահատության ավարտին։ Երեխաներին դեռ թույլ չէին տալիս տուն վերադառնալ։