Բորիս Հայրապետյանի խոսուն ֆիլմերն ու անվախ սերը ճշմարտության հանդեպ
23.06.2023
Հունիսի 23-ին կինոյի և օպերայի ռեժիսոր, սցենարիստ, պրոդյուսեր Բորիս Հայրապետյանի ծննդյան օրն է։ Նրա ձեռքբերումներն ու ներդրումն արվեստում չեն սահմանափակվում միայն ստեղծագործական ոլորտներով։ Բորիս Հայրապետյանը նաև ականավոր մտածող է և հայ, ով չի վախենում ճշմարտությունն ասել իր ժողովրդին, թեկուզ դաժան ու ցավոտ: Yerevan Online Magazine-ը հարգանքն է մատուցում հրաշալի արվեստագետին:
Նրա ռեժիսորական կարիերան սկսվել է փայլուն հաջողությամբ։ «Կամուրջը» և «Որտեղ դրված է երկրի վրա» ֆիլմերը ուշադրություն են գրավել ոչ միայն խորհրդային փակ երկրի ներսում, այլև արտասահմանում։ Նրանք արժանացել են հեղինակավոր մրցանակների տարբեր միջազգային փառատոներում։
Սա միայն հաստատում է Բորիս Հայրապետյանի բնածին տաղանդը նրա ստեղծագործական տեսլականի և հույզերն ու գաղափարները էկրան փոխանցելու ունակության մեջ։
Սակայն Բորիս Հայրապետյանի կարիերայի առանցքային պահերից մեկը նրա «Մարդասպան» ֆիլմն էր։ Սա բարդ և խորը գործ է, որտեղ միահյուսված են կրոնական որոնումների, կինոյի մասին մտորումների և երաժշտական կուռքերի՝ Բեթհովենի և Բիթլզի հանդեպ նրա սիրո բացատրության դրդապատճառները։ Այս ֆիլմը Բորիս Հայրապետյանի լիամետրաժ դեբյուտն էր և ցույց տվեց նրա կարողությունը՝ անդրադառնալու մեզ բոլորիս հուզող հարցերի իրական իմաստներին և խորությանը:
Սակայն Բորիս Հայրապետյանն իր կոչումը գտավ ոչ միայն կինոյում և օպերայում։ Նա դարձավ նաև «Սուրբ Աննա» կոչվող ուսանողական և դեբյուտային աշխատանքների ամենամյա մրցույթի ղեկավարը։ Նրա կողմից 1993 թվականին հիմնադրված այս մրցույթը յուրօրինակ հարթակ դարձավ Ռուսաստանի, ԱՊՀ-ի և այլ երկրների երիտասարդ կինոգործիչների համար, որտեղ նրանք կարող էին ցուցադրել իրենց տաղանդը և ճանաչելիություն ձեռքբերել։
Հայրապետյանն իր տաղանդն ու վարպետությունը բացահայտեց Հայաստանի սրտում նկարահանված «Նորմա» ֆիլմ-օպերայում։ Արվեստի այս գործն այնքան հոյակապ ստացվեց, որ գրավեց համաշխարհային կինոարդյունաբերության ուշադրությունը։ Ամերիկյան հսկան՝ Universal-ը, ճանաչեց այս աշխատանքի բարձր արժեքը և գնեց ֆիլմի իրավունքները։ Սա կարեւոր ձեռքբերում էր ոչ միայն անձամբ Հայրապետյանի, այլեւ ողջ հայ կինոյի համար։ «Նորմա» ֆիլմ-օպերան իսկական գլուխգործոց էր, որը համատեղում էր երաժշտությունը, վիզուալ արվեստը և կինոյի ուժեղ ուղերձը։
Բորիս Հայրապետյանը ճշմարտության մեծ պաշտպան է. այն ժամանակները, որոնցում ապրում ենք, հեշտ չեն, հատկապես նրա հայրենի Հայաստանի համար, և իբրև իրական մտավորական Հայրապետյանը չի վախենում ուղիղ խոսել իր ժողովրդի առջեւ ծառացած բարդությունների ու դժվարությունների մասին։ Նա տոգորված է հայրենիքի ցավերի խորը ըմբռնումով, իսկ նրա ներկայիս ստեղծագործությունները, ինչպիսին է «Կալիգուլան», արթնացնում են քննարկման ու լուծման կարիք ունեցող հարցերի գիտակցությունը։
Մաղթում ենք Բորիս Հայրապետյանին տաղանդավոր արվեստագետի ու խորաթափանց մտավորականի իր կարևոր առաքելության անխափան շարունակություն:
Աշոտ ՊՈՂՈՍՅԱՆ
