Հայտնի քրեական հեղինակությունը մեղադրվում է սպանություն նախապատրաստելու մեջ. ի՞նչ է հայտնի Հայաստանում աղմուկ բարձրացրած գործի մասին

Եղիշե Խաչատրյանի մայրը խնդրում էր իրեն այլևս դատարան չկանչել։ Տարիներ անց դատավորը փոխվեց, և գործի քննությունը սկսվեց սկզբից։ Այժմ մեղադրյալներից Արտաշես Չիչոյանը կրկին կալանավորված է՝ մեկ այլ գործով։ Նուբարաշենի խճուղու սպանությունից անցել է տասը տարի ու չորս ամիս։

ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻ, 2026, ԱՐՄԻՆԵ ՍԱՐԳՍՅԱՆ, YEREVAN ONLINE Mag.-ի ԻՐԱՎԱԿԱՆ ԹՂԹԱԿԻՑ 

2026 թվականի հոկտեմբերի 6-ին Արտաշես Չիչոյանին կրկին կալանավորեցին։ Նոր մեղադրանքների թվում սպանության փորձն էր։ Եղիշե Խաչատրյանի սպանության գործով, որով Չիչոյանը նույնպես մեղադրյալ է, դատավճիռ դեռ չկար։ Սպանությունից անցել էր տասը տարի ու չորս ամիս։

Հոկտեմբերի 5-ին ոստիկանությունը հայտնել էր, որ կանխել է տնային կալանքի տակ գտնվող, քրեական հեղինակություն համարվող անձի նախապատրաստած սպանությունը։ Անունը չէր տվել։ Հաղորդագրության մեջ նշված էր՝ 33-ամյա երևանցի։ Ավելի ուշ հայտնի դարձավ, որ խոսքը Չիչոյանի մասին է։

Ոստիկանության վարկածով՝ հունվարի 21-ին Ծաղկաձորում 33-ամյա տղամարդը երկու հոգու հետ ծեծել էր 36-ամյա երևանցուն՝ շեշտելով քրեական աստիճանակարգության մեջ իր բարձրագույն կարգավիճակը։ Ծեծված տղամարդը որոշել էր վրեժ լուծել։ Ապօրինի հրազեն էր ձեռք բերել և պատրաստվում էր սպանել նրան։ Հակառակորդն իմացել էր այդ մտադրության մասին ու նույնպես զենք ձեռք բերել՝ առաջինը հարձակվելու համար։

Օգոստոսին կրակոցներ էին հնչել։ Ըստ նույն հաղորդագրության՝ 36-ամյա տղամարդը դեռևս չպարզված անձանց հետ հակառակորդին նկատել էր նրա տան մոտ ու մեքենան վարել նրա ուղղությամբ։ Սկսվել էր փոխհրաձգություն։ Հոկտեմբերի 5-ին խուզարկություններ կատարվեցին Չիչոյանի, նրա հոր և ընկերոջ տներում։ Ձերբակալվեցին չորսը՝ Չիչոյանը, հայրը, ընկերը և 36-ամյա հակառակորդը։

Չիչոյանի պաշտպան Ալեքսանդր Կոչուբաևը պնդում է՝ օգոստոսին գնդակոծել են իր պաշտպանյալի տունը, և նա պիտի տուժող ճանաչվի։ Փաստաբանի խոսքով՝ մոտ մեկ ամիս առաջ քննիչն արդեն միջնորդել էր կալանավորել Չիչոյանին։ Դատարանը մերժել էր միջնորդությունը՝ հիմքերը բավարար չհամարելով։ Կոչուբաևն ասում է՝ դրանից հետո կալանքի նոր հիմքեր չեն առաջացել։

Հոկտեմբերի 6-ին դատարանը բավարարեց նոր միջնորդությունները։ Քննչական կոմիտեն հայտնեց, որ երեք անձ է կալանավորվել։ Կոմիտեի պարզաբանման մեջ թվարկված մեղադրանքների թվում էին սպանության փորձը, խուլիգանությունը և հրազենի ապօրինի շրջանառությունը։ Մեկ անձի դեպքում՝ նաև քրեական աստիճանակարգության բարձրագույն կարգավիճակ պահպանելը։ Երեք կալանավորվածների ամբողջական անվանական ցանկն այդ պարզաբանման մեջ չկար։ Չորրորդ ձերբակալվածի հետագա կարգավիճակն էլ նշված չէր։

Ոստիկանության սկզբնական հաղորդագրության մեջ խոսքը սպանության նախապատրաստության մասին էր։ Քննչական կոմիտեի փոխանցած մեղադրանքներում արդեն սպանության փորձ էր նշված։ Թե որ գործողություններն են այդպես որակվել, կարճ պարզաբանումը չէր մանրամասնում։ Այն չէր ներկայացնում նաև, թե դատարանն ինչպես է հիմնավորել կալանքը՝ պաշտպանության առարկություններից հետո։ Չիչոյանի մեղավորության հարցն այդ որոշմամբ չի լուծվել։

2016 թվականի հունիսի 4-ին 58-ամյա Եղիշե Խաչատրյանն իր 75-ամյա մոր՝ Էմմա Աբրահամյանի հետ մեքենայով անցնում էր Նուբարաշենի խճուղով։ Նրա կինը՝ լեզվաբան, համալսարանի դասախոս Փառանձեմ Մեյթիխանյանը, հետագա տարիներին մասնակցելու էր ամուսնու սպանության գործի դատաքննությանը։

2024-ին գործով հանրային մեղադրող Տիգրան Պողոսյանը պատմել է, թե ինչպես էին մայր ու որդի հայտնվել այդ ճանապարհին։ Դեղձուտ գյուղ էին գնում։ Հիշել էին, որ բանալին տանն են մոռացել, և վերադարձել Էրեբունի։ Մեղադրողի նկարագրությամբ՝ այդ ճանապարհին երիտասարդների մեքենան չթույլատրված հատվածից շրջադարձ էր արել։ Խաչատրյանը կտրուկ արգելակել էր, խուսափել բախումից ու դիտողություն արել։ Սկսվել էր վիճաբանությունը։

Մեղադրանքի համաձայն՝ երիտասարդները հայհոյել էին Խաչատրյանին, մեքենայից իջեցրել ու սկսել ծեծել։ Ծեծին միացել էին ուրիշները։ Հարվածել էին գլխին ու մարմնի տարբեր հատվածներին։ Խաչատրյանը մահացել էր մոր աչքի առաջ։ Արտաշես Չիչոյանին մեղադրանք առաջադրվեց մի խումբ անձանց կողմից, խուլիգանական դրդումներով դիտավորյալ սպանության համար։ Մեղադրյալների թվում էր նաև հարկադիր կատարող Խաչիկ Կոսյանը։

2024-ի դատական նիստերից մեկում Չիչոյանն ընդունել էր, որ կռվել է Խաչատրյանի հետ։ Ժխտել էր սպանելու մտադրությունը։ Նրա պաշտպան Միհրան Պողոսյանը պնդում էր՝ արարքի ճիշտ որակումը ծանր մարմնական վնասվածք հասցնելն է, որն անզգուշությամբ հանգեցրել է մահվան։ Գործը շարունակում էին քննել խմբային դիտավորյալ սպանության մեղադրանքով։

Նիստերը տևեցին տարիներով։ Հինգ մեղադրյալներից Արարատ Նիկողոսյանը մահացավ կալանավայրում՝ դատավճիռ չլսած։ Չիչոյանն ու մյուս երեք մեղադրյալները մոտ ութ տարի անցկացրին կալանքի տակ։

Դատավոր Աննա Դանիբեկյանը երկար դատաքննությունը բացատրել էր վկաներին գտնելու ու հարցաքննելու դժվարությամբ։ Տուժողների ներկայացուցիչ Ինեսսա Պետրոսյանը պնդում էր՝ պաշտպանական միջնորդությունների քննության պատճառով նիստերը երբեմն ամիսներով հետաձգվում էին։ Պաշտպան Միհրան Պողոսյանը մատնանշում էր թերի նախաքննությունը։

Դանիբեկյանը քննում էր նաև Ռոբերտ Քոչարյանի գործը։ 2024 թվականի հուլիսի 16-ին Բարձրագույն դատական խորհուրդը դադարեցրեց նրա լիազորությունները։ Կարգապահական վարույթը Քոչարյանի գործի քննությանն էր վերաբերում։ Խաչատրյանի սպանության գործը հանձնվեց այլ դատավորի՝ Կարեն Ֆարխոյանին։

2024-ի տարեվերջին ութ տարի քննված գործի դատաքննությունը սկսվեց սկզբից։ Չիչոյանի կալանքը փոխարինվեց վարչական հսկողությամբ, և նա դուրս եկավ կալանավայրից։ Սպանության գործը դեռ քննվում էր։

2025 թվականի դեկտեմբերի 5-ին Չիչոյանի անունը նորից հայտնվեց կրակոցների մասին տեղեկության մեջ։ Իրավապահների փոխանցմամբ՝ Դավիթ Բեկ փողոցի միջադեպի ժամանակ նա ոտքի վնասվածք էր ստացել։ Վարույթ էր նախաձեռնվել զենքի գործադրմամբ խուլիգանության և ապօրինի զենք կրելու հատկանիշներով։ Չիչոյանն այդ պահին դեռ վարչական հսկողության տակ էր։

2026-ի սկզբին նրան մեղադրանք առաջադրվեց ևս մեկ գործով՝ Ալյոնա Եժակովային ազատությունից ապօրինի զրկելու, նրան սպառնալու, զենք ու զինամթերք ապօրինի ձեռք բերելու, պահելու և տեղափոխելու համար։ Մեղադրանքի համաձայն՝ Եժակովան խզել էր նրա հետ հարաբերությունները, իսկ Չիչոյանը շարունակում էր հետապնդել նրան։

Հոկտեմբերի ձերբակալության պահին Չիչոյանն արդեն տնային կալանքի տակ էր։ Ոստիկանության հաղորդագրությունը չի նշում, թե երբ է վարչական հսկողությունը փոխարինվել տնային կալանքով։ Դրանից պարզ չէ՝ հունվարի 21-ի միջադեպի ու օգոստոսյան հրաձգության ժամանակ նրա նկատմամբ ինչ սահմանափակումներ էին գործում։

2017 թվականի հոկտեմբերի 31-ին Եղիշե Խաչատրյանի սպանության գործով նիստում Էմմա Աբրահամյանը խնդրում էր իրեն այլևս դատարան չկանչել։ Պաշտպանները հարցնում էին՝ ինչպես էին կանգնած մեքենաները, ինչ էր տեսել մթության մեջ, ինչ հարվածներ էր նկատել։ Նա արտասվում էր, գլուխն առնում ափերի մեջ, ջուր խմում ու շարունակում պատասխանել։

«Խնդրում եմ՝ թող սա վերջին անգամը լինի, ազատե՛ք ինձ այս ցավից»,— ասում էր նա դատարանին։ Քիչ անց նրա ինքնազգացողությունը վատացավ։ Բժիշկը բարձր ճնշում արձանագրեց։ Էմմա Աբրահամյանին տարան հիվանդանոց։ Նիստը հետաձգվեց։